Ygs Coğrafya Dünyanın Şekli ve Hareketleri Konu Anlatımı

Ygs Coğrafya Dünyanın Şekli ve Hareketleri Konu Anlatımı

Ygs Coğrafya Dünyanın şekli ve hareketleri konu özetleri, sorularda karşınıza çıkacak püf noktaları barındırır. Konu, uzun uzadıya anlatılmamıştır. Ancak hem tekrar hem de pek çok sorunun çözümü için yeterlidir. Sesli anlatımlardan, her fırsat bulduğunuzda yararlanabilirsiniz.

Ygs Coğrafya Dünyanın Şekli ve Hareketleri Konu Anlatımı

Dünya şekli küresel olarak tanımlanabilir Ancak tam bir küre olmayıp, kutuplardan hafif basık, Ekvator’dan
da şişkincedir. Dünya’nın kendine özgü bu şekline geoit adı verilir.

Dünyanın Şekli Kutuplardan Basık Olduğu İçin;

  • Ekvator’un yarıçapı, kutupların yarıçapından 21 km daha uzundur.
  • Ekvator’un uzunluğu, diğer meridyenlere göre daha fazladır.
  • Yerçekimi Ekvator’da en az, kutup dairelerinde ise; en çoktur.

Dünyanın Şekli Küresel Olduğu İçin;

  • Paralel dairelerinin uzunlukları kutuplardan ekvatora doğru artmaktadır.
  • Dünya’nın yarısı karanlık, yarısı aydınlık olur.
  • Haritalarda bozulmalar meydana gelir.
  • Meridyenler arası uzaklık Ekvator’dan kutuplara doğru gidildikçe azalır.
  • Dünya’nın ekseni etrafındaki dönüş hızı, yani çizgisel hızı Ekvator’dan kutuplara giderken azalır. Bundan dolayı Güneş’in doğuş ve batış anları (gurup ve tan vakitleri) Ekvator’dan kutuplara doğru uzar.

Günlük Hareketleri Sonucunda

  • Okyanus akıntılarında sapmalar ve halkalar oluşur.
  • Günlük sıcaklık ve basınç farkları oluşur. Buna bağlı olarak;
    • Meltem rüzgârları oluşur.
    • Fiziksel çözülmeler oluşur.
    • Dinamik basınç alanları oluşur.
  • Yerel saat farkları oluşur.
  • Doğu ve batı yönleri oluşur.
  • Güneş ışınlarının düşme açısı değişir.
  • Gölge boyu ve yönü değişir.
  • Meltem rüzgârları yön değiştirir.

Dünya’nın Yıllık Hareketi Sonucunda

Dünya yıllık hareketini elips şeklindeki yörüngesinde 365 gün 6 saatte tamamlar. Bu süreye 1 yıl denir.

  • Dünya’nın Güneş çevresindeki yörüngesi elips olduğu İçin Dünya Güneş’e bazen yaklaşır, bazen de uzaklaşır.
  • 3 Ocakta Dünya Güneş’e en yakındır. Bu nedenle yörüngedeki hızı artar. Buna bağlı olarak şubat ayı 2 gön kısa sürer. (28 gün)
  • 4 Temmuzda Dünya Güneş’e en uzaktır. Bu nedenle yörüngedeki hızı azalır. Buna bağlı olarak sonbahar 2 gün gecikir.(21 Eylül yerine 23 Eylül)

Dünya’nın Yıllık Hareketinin En Önemli Sonucu; yarımkürelerde mevsim sürelerinin farklı oluşudur.

NOT: Dünya’nın ısınıp soğuması Güneş’e olan uzaklıkla değil güneş ışınlarının geliş açısıyla ilgilidir.

Eksen Eğikliği

Yerin ekseni, yörüngenin düzlemine dik değildir. 23°27′ eğiktir. Buna eksen eğikliği denir.

Eksen Eğikliğinin ve Yıllık Hareketinin Sonuçları

  • Ekvator ile ekliptik düzlem arasında 23 derece 27 dakikalık bir açı vardır. Bu açıya bağlı olarak dönenceler ve kutup daireleri oluşmuştur.
  • Dünya’nın ekseni eğik olmadan Güneş’in etrafında dönmeye devam etseydi güneş ışınları bir merkeze yıl boyunca hep aynı açıyla düşerdi. Ancak Dünya, ekseni eğik bir şekilde Güneş çevresinde döndüğünden güneş ışınlarının bir merkeze düşme açısı yıl boyunca değişiklik gösterir.
  • Güneş’in doğduğu ve battığı yer yıl içinde sürekli değişir.
  • Cisimlerin gölge boyları yıl içinde değişir.
  • Matematik iklim kuşakları oluşur.
  • Aydınlanma çizgisi (gece ile gündüzü ayıran sınır) kutup noktaları ile kutup daireleri arasında sürekli yer değiştirir.
  • Bir yerde gece-gündüz süresi yıl boyunca değişir.
  • Güneş’in doğuş ve batış saatleri sürekli değişir.
  • Kutuplarda 6 ay gece, 6 ay gündüz yaşanır.

21 Haziran’ın Özellikleri

Kuzey Yarım Küre Güneş’e dönüktür. Bu tarihte Kuzey Yarım Küre’de aşağıdaki olaylar gerçekleşir.

  • Güneş ışınlan en büyük açıyla düşer.
  • Öğle vakti cisimlerin gölgesi en kısa olur.
  • Güneş ışınları Yengeç Dönencesi ‘ne dik düşer ve öğle vakti gölge boyu sıfır olur.
  • Yaz mevsimi başlar.
  • Güneş ışınlarının atmosferde tutulma oranı en azdır.
  • Aydınlanma çizgisi kutup dairelerinden geçer.
  • En uzun gündüz, en kısa gece yaşanır.
  • Kuzeye doğru ilerledikçe, gündüz süresi uzar.

21 Aralık’ın Özellikleri

Güney Yarım Küre Güneş’e dönük olur. Bu tarihle Kuzey Yarım Küre’de aşağıdaki olaylar gerçekleşir.

  • Güneş ışınları en küçük açıyla düşer.
  • Öğle vakti cisimlerin gölge boyu en uzun olur.
  • Güneş ışınları Oğlak Dönencesi ‘ne dik düşer ve öğle vakti gölge boyu sıfır olur.
  • Kış mevsimi başlar.
  • Güneşten gelen ışınların atmosferde tutulma oranlarının en fazla olduğu dönemdir.
  • Aydınlanma çizgisi kulüp dairelerinden geçer.
  • En kısa gündüz, en uzun gece yaşanır.
  • Bu tarihten sonra geceler kısalmaya, gündüzler uzamaya başlar.
  • Kuzeye doğru gidildikçe geceler uzar.

21 Mart 23 Eylül Tarihlerinin Özellikleri

  • Güneş ışınlan Ekvator’a dik açıyla düşer.
  • Kuzey Yarım Küre’de 21 Mart’ta İlkbahar. 23 Eylül’de sonbahar başlar. Güney Yarım Küre’de tersi yaşanır.
  • Ekvator’daki cisimlerin öğle vakti gölgesi oluşmaz.
  • Aydınlanma çizgisi kutup noktalarından geçer.
  • Her iki yarım kürede aynı derecedeki enlemlere her İki tarihte de güneş ışınlarının geliş açısı aynı olur.
  • Kuzey ve Güney’deki tüm bölgelerde gece ile gündüz süreleri aynıdır.
  • Başlangıç meridyenine uzaklığı aynı olan, bir diğer değişle aynı enlemde bulunan her yerde Güneş aynı anda doğmakta ve batmaktadır.

Sosyal Medyada Paylaşın:

BİRDE BUNLARA BAKIN

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

Buradan Arama Yapabilirsiniz..
Sizce de Bir Beğeniyi Hak Etmiyor Muyuz?
Sporsorlu Bağlantılar